Grote, complexe reorganisaties. Ze zorgen voor veel stress bij personeel, en ook bij de ondernemingsraad. Want die moet vaak snel advies uitbrengen. Hoe zorg je ervoor dat je toch grip op de zaak houdt?
Dat stelt Jos Bartels, die op 4 oktober aan de Universiteit Twente promoveert op een studie over de invloed van interne communicatie op de betrokkenheid van medewerkers tijdens veranderingsprocessen. Bij een naderende fusie van hun organisatie zitten medewerkers vol vragen: Houd ik mijn baan wel? Zal ik mij nog thuis voelen in de nieuwe organisatie? Wordt het imago van onze organisatie niet aangetast door de fusie? Kan ik nog trots zijn op mijn nieuwe organisatie? Mensen willen weten in hoeverre de huidige organisatie-identiteit nog blijft voortbestaan in de nieuwe situatie, aldus Bartels. Aandacht voor open communicatie, en dan zowel geruime tijd vóór, tijdens als na de fusie, acht hij essentieel om de medewerkers in zulke ingrijpende veranderingsprocessen bij ‘hun’ organisatie betrokken te houden. Uit het onderzoek van Bartels blijkt dat als medewerkers trots zijn op hun organisatie en zich ermee kunnen identificeren, dit veel positieve effecten heeft: het leidt onder meer tot hogere arbeidsvoldoening en zorgt ervoor dat medewerkers net dat stapje extra voor hun organisatie willen doen. Met name tijdens veranderprocessen en fusies wordt het belang van die medewerkersidentificatie volgens hem pas echt zichtbaar. Er ontstaat dan een nieuwe situatie waarbij de huidige identiteit drastisch kan worden aangetast. Ook kan er sprake zijn van botsende organisatieculturen tussen de fuserende organisaties, stelt Bartels, die onderzoek heeft verricht binnen vier verschillende organisaties: twee politieorganisaties, een universiteit en een ziekenhuis. Het is dan ook essentieel dat het management de medewerkers benadert in een open communicatieklimaat, zowel geruime tijd voor, tijdens als na de fusie. En omdat organisaties nu eenmaal een smeltkroes zijn van identiteiten en subidentiteiten, dient dit communicatiemanagement op verschillende organisatieniveaus plaats te vinden, aldus de Twentse communicatiewetenschapper.